Expo in Brussel

Verschillende Brusselse musea bieden, naast hun vaste collectie, tijdelijke tentoonstellingen aan die liefhebbers van heinde en ver naar de Europese hoofdstad lokken. Ook Brusselse kunstencentra dragen hun steentje bij. Het aanbod is immens en uiterst gevarieerd. UiTinBrussel presenteert een bescheiden selectie.

IN DE KIJKER

Nocturnes van de Brusselse musea

Al voor de 17de keer organiseren een 70-tal Brusselse musea nocturnes. De deelnemende musea zijn dan 13 opeenvolgende donderdagen open voor het publiek van 17u tot 22u. Vorig jaar trok het evenement bijna 18.500 bezoekers. Wellicht wordt dat aantal dit jaar nog overtroffen. Voor de prijs moet je het alvast niet laten: € 3 per museum (€ 1,50 voor jongeren tot en met 25 jaar). Sommige musea zijn zelfs gratis toegankelijk. De grootste nieuwkomer dit jaar is het Huis van de Europese Geschiedenis. Twee andere nieuwkomers: GardeRobe van Manneken Pis en D'Ieteren Gallery
De grote opening van de Nocturnes van de Brusselse Musea vindt plaats op 14 september in de Molenbeekse musea MIMA en La Fonderie. Beide musea zijn die avond gratis te bezoeken en er staat ook heel wat randanimatie op het programma met workshops, demonstraties, elektromuziek en een museumdorp in La Fonderie.
Ook aan de inwendige mens is gedacht: de museumbars en -restaurants zijn open, foodtrucks vind je bij de CIVA Stichting en bij het Riolenmuseum, Schaarbeeks bier in het Schaarbeeks Biermuseum en streekproducten in het Wellington Museum.
Ben jij ook in voor een avondlijk bezoek aan één of meerdere musea, alleen of met je partner of met vrienden? Laat je dan verrassen, want sommige musea organiseren meer dan een opendeuravond!
> Van 14 september tot 7 december, diverse locaties

René Magritte: een surrealistische herfst

Vijftig jaar geleden overleed de grootste surrealistische schilder die ons land ooit gekend heeft: René Magritte. Onder zijn stijfdeftig burgerlijk uiterlijk ging een artistieke branieschopper schuil. Magritte veranderde voorgoed de manier waarop we met zijn allen naar kunst kijken. Hij schilderde een pijp en schilderde eronder: 'Ceci n'est pas une pipe'. Het doek is dan ook toepasselijk getiteld 'La trahison des images'. En gelijk had hij: wat we zagen, was geen pijp, maar de afbeelding van een pijp! Naar aanleiding van zijn vijftigjarig overlijden organiseren diverse instellingen activiteiten rond zijn leven en werk. Niet te missen!
Meer info

ACTUELE TENTOONSTELLINGEN

Robert Doisneau

Aan het Museum van Elsene de onwaarschijnlijke primeur om als eerste instelling in België (!) een retrospectieve te wijden aan het oeuvre van de Franse fotograaf Robert Doisneau (1912-1994). Het werk van Doisneau behoort voor verschillende generaties nochtans tot het collectieve geheugen. Zijn zachtaardige en humoristische blik past uitstekend bij de leefwereld van kinderen die hij vastlegde. Daarnaast was hij ook getuige van het Parijse leven vanaf de jaren dertig en van de bevrijding, en bovendien een bewonderaar van enkele grote persoonlijkheden uit zijn tijd, zoals Picasso. In 1950 maakte hij voor het tijdschrift Life zijn beroemdste foto, 'Le baiser de l'hôtel de ville', een foto waarop een kussend koppel in de drukke straten van Parijs te zien is.
> Van 19 oktober tot 4 februari 2018, Museum van Elsene

Power & Other Things. Indonesia & Art (1835-Now) - in het kader van Europalia Indonesia

Deze expo voert je mee langs de stormachtige geschiedenis van Indonesië, van het Nederlandse en Japanse bewind tot vandaag. Door de ogen van vier negentiende- en twintigste-eeuwse kunstenaars zie je hoe de kunsten gaandeweg evolueerden. In het werk van hedendaagse kunstenaars als Agung Kurniawan, Wendelien van Oldenborgh, Ana Torfs en vele anderen ontdek je dan weer hoe handel, cultuur, religie, ideologie en oorlog in Indonesië onlosmakelijk met elkaar was verbonden.
> Van 18 oktober tot 21 januari 2018, BOZAR

Henry Van de Velde, tekeningen en pastels (1884-1904)

Henry Van de Velde (1863-1957) wordt beschouwd als een van de meest getalenteerde en veelzijdige kunstenaars. Vanaf 1893 creëerde hij typografische ornamenten voor het tijdschrift 'Van Nu en Straks', waarbij de krommingen en arabesken een nieuwe opkomende stijl aankondigden: de art nouveau. Vervolgens ontwierp hij meubilair, jurken, boekbinderswaren en edelsmeedwerken. Minder bekend is dat hij ook tekeningen maakte in de periode voorafgaand aan deze waarin hij zich definitief tot de kunstambachten bekeerde.
> Van 13 oktober tot 7 januari 2018, Horta Museum

Kurt Deruyter: Priests

Ieder zijn god, ieder zijn waarheid. Fotograaf Kurt Deruyter dook in de rijke religieuze realiteit van de Brusselse aankomstwijken. In Kuregem en Molenbeek zitten de kerken, moskeeën en tempels vol. Gelovigen komen van heinde en ver om samen met hun priests op zoek te gaan naar spirituele waarheid. Fotograaf Kurt Deruyter maakte kennis met gedreven pastoors, superdiverse gemeenschappen en tonnen vreugde en toewijding. Het resultaat is nooit minder dan fascinerend.
> Van 13 tot 24 oktober, Muntpunt

Ancestors & Rituals - in het kader van Europalia Indonesia

Van Sumatra over Java tot in de Molukken en Papoea: in heel Indonesië spelen de voorouders een vooraanstaande rol. Deze tentoonstelling belicht de rijke diversiteit, kracht en poëzie in de verering van voorouders en bevraagt het belang van tradities en rituelen in de hedendaagse samenleving. Samen met het National Museum in Jakarta en met collecties uit alle hoeken van de archipel, slaagde EUROPALIA erin om archeologische, etnografische en eigentijdse schatten te verzamelen die nooit eerder werden vertoond.
> Van 11 oktober tot 14 januari 2018, BOZAR

Superdemocratie - De Senaat der dingen

Met deze groepsexpo gaan drie cultuurinstellingen, waaronder BOZAR, in oktober in dialoog met de Belgische Senaat. De tentoonstelling legt de focus op 15 thema's in 15 zalen van de Senaat, die uitzonderlijk voor het publiek open staan. Telkens worden een kunstenaar van de Franse Gemeenschap en een kunstenaar van de Vlaamse Gemeenschap samengebracht met een derde kunstenaar uit een andere gemeenschap. De achterliggende bedoeling is na te denken over de ontwikkeling van de democratie. Met werken van onder meer Marina Abramovic, Marcel Broodthaers, Kendell Geers, Pascal Marthine Tayou, Anne-Mie Van Kerckhoven, Angel Vergara en Yang Zhenzong.
> Van 1 tot 31 oktober, Senaat

Knock Outsider Komiks

Deze tentoonstelling geeft de traditionele stripcategorieën een vrolijke uppercut. Ze brengt ficties, abstracties, grafische gedichten, creaties zonder woorden, vrije beeldassociaties en onverwachte confrontaties tussen tekst en tekening samen. Genres vervagen en definities verschuiven zodat het beeldmateriaal één groot speelterrein wordt, dat geen andere grenzen kent dan die van de verbeelding van de kunstenaars zelf. Met werk van onder meer Adolpho Avril, Barbara Massart en Sarah Albert.
> Van 29 september tot 28 januari 2018, Art & Marges Museum

Lina Selander: For a Time Light Must Be Called Darkness

De bekende Zweedse kunstenares Lina Selander (1973) maakt video's en films. In 2015 vertegenwoordigde ze haar land op de Biënnale van Venetië. In haar eerste Belgische solotentoonstelling doet ze zes tijdruimtes opbollen door als een archeoloog te graven in de geschiedenis van onder meer de Westelijke Jordaanoever, Tsjernobyl en Berlijn. Al deze locaties zijn voor haar een gelegenheid en een startpunt om te reflecteren over het heden in relatie tot historische gebeurtenissen.
> Van 24 september tot 17 december, Argos

Ways of Seeing

De groepstentoonstelling 'Ways of Seeing' laat het publiek kennismaken met de talrijke manieren waarop kunstenaars nieuwe uitdrukkingen en betekenissen geven aan vormen en concepten die ons vertrouwd zijn. De expo brengt 27 kunstenaars en collectieven samen en 70 werken variërend van schilderijen en beeldhouwwerk over fotografie, klank, video en installatie. 'Ways of Seeing' wil de kunstenaar opnieuw onder de aandacht brengen als maker van dingen, als iemand die ons voortdurend toont dat het verband tussen wat we waarnemen en wat we weten nooit vastligt en dat zien een fundamenteel politieke daad is.
> Van 22 september tot 18 februari 2018, Fondation Boghossian, Villa Empain

De nieuwe Vlaamse strip

Geboren in een regio getekend door het aanzienlijke succes van de familiestrip laat deze generatie stripauteurs zich eerder inspireren door de dikwijls verre horizonten dan door de lokale productie. De artistieke diversiteit weerhoudt hen er echter niet van om een gemeenschappelijke ambitie na te streven: de wereld (van het stripverhaal) veroveren door waargebeurde verhalen te vertellen! Als namen onthouden we onder meer Judith Vanistendael, Brecht Evens en Olivier Schrauwen. Vertaald in meerdere talen worden deze Vlaamse auteurs in België en in het buitenland vooral geroemd om hun artistieke kwaliteiten en hun taalvaardigheid.
> Van 19 september tot 3 juni 2018, Stripmuseum

Rita McBride: Explorer

De Amerikaanse beeldhouwer en installatiekunstenaar Rita McBride (1960) woont en werkt afwisselend in Düsseldorf en Los Angeles. In de VS studeerde zij bij onder anderen John Baldessari. Sinds 1 augustus 2013 is zij directeur aan de kunstacademie in Düsseldorf. Rita McBride werkt met de taal van de beeldhouwkunst en wendt de woordenschat van architectuur en design aan. Explorer, haar nieuwste tentoonstelling, volgt het opzet van monografische overzichtstentoonstellingen in WIELS: ze omvat zowel nieuwe creaties als bestaande werken. Over de drie verdiepingen van WIELS presenteert McBride een nieuw werk met de titel 'Guide Rails' ('Vangrails', 2017). Deze installatie bestaat uit 200 meter aan vrijstaande, witte structuren in hout. In dialoog met deze nieuwe installatie laat de tentoongestelde selectie uit McBrides oeuvre zien hoe beeldhouwwerk en architectuur elkaar inspireren en bepalen.
> Van 15 september tot 7 januari 2018, WIELS

Islam, dit is ook onze geschiedenis!

In tegenstelling tot wat velen denken, namelijk dat de migratiegolf van moslims naar Europa een verschijnsel van de tweede helft van de twintigste eeuw is, is de aanwezigheid van moslims in Europa al twaalf eeuwen een feit. Helaas raakten beide beschavingen in die periode meermaals in conflict. Toch delen ze veel gemeenschappelijks. 'Islam, dit is ook onze geschiedenis!' is dan ook in de eerste plaats een tentoonstelling over een beschaving. Komen onder meer aan bod: de erfenis van Abraham, de Arabisch-Andalusische en Arabisch-Siciliaanse erfenis, de Ottomaanse erfenis en de koloniale erfenis. Voorts is er ook hedendaagse kunst te zien in de reizende expo.
> Van 15 september tot 21 januari 2018, Vanderborghtgebouw

Mehdi-Georges Lahlou: Behind the Garden

De Frans-Marokkaanse kunstenaar Mehdi-Georges Lahlou (1983) woont en werkt in Brussel. Al jarenlang spitst hij zijn werk toe op de confrontatie tussen de culturele verschillen van zijn gemengde afkomst. Zijn werken tasten de grenzen af van het geloof, de droombeelden en de stereotypen. In de Botanique tovert Lahlou de zaal van het museum om tot een eigenzinnige tuin. Hij beeldt er een persoonlijk paradijs af waarin hij de dubbelzinnigheid cultiveert die kenmerkend is voor zijn oeuvre.
> Van 14 september tot 5 november, Botanique

Bruggen bouwen. Brusselse rederijkerij vroeger en nu

Benieuwd naar de brug tussen de rederijkerij van vroeger en nu? Het AMVB neemt je graag mee door deze tentoonstelling met topstukken uit haar collectie, waaronder het recent gerestaureerde schilderij van de Rederijkerskamer De Lelie - KTV De Noordstar, de tradities en verhalen van vier Brusselse rederijkerskamers. Met slam poetry belanden we in het Brussel van vandaag, waar taalvirtuositeit nog steeds tegenwoordig is.
> Van 10 september tot 22 december 2017, AMVB

Constantin Brancusi

Constantin Brancusi (1876-1957) was een Roemeens beeldhouwer die in 1904 naar Parijs trok, toentertijd het kunstcentrum van Europa. Hij werkte er een tijdje als assistent van Rodin. Brancusi, die snel uitgroeide tot een groot en belangrijk kunstenaar, had niet alleen aandacht voor de natuur, maar ook voor de karakteristieke vormen van de Roemeense boerencultuur. Deze voorwerpen, die hij soms onveranderd gebruikte, zoals in sommige sokkels, zijn niet zijn enige inspiratiebron. De invloed van de Afrikaanse sculptuur en de gepolijste, regelmatige vormen van de machine hebben hem ook bekoord. Brancusi verfijnde dezelfde vormen, in een streven de volmaaktheid te bereiken. Zijn beheptheid met de essentie geeft weer dat hij zich niet tevreden stelde met de efemere, oppervlakkige verschijnselen die hem omringden. (Bron: Wikipedia)
> Van 8 september tot 28 oktober, Vedovi Gallery

Baudelaire >< Brussels

Op het einde van zijn leven nam de beroemde Franse schrijver Charles Baudelaire (1821-1867), vooral bekend van zijn dichtbundel 'Les Fleurs du mal', zijn intrek in een hotel vlak bij de Grote Markt. Hij verbleef er twee jaar, van 1864 tot 1866. Een bittere periode van ziekte en ontbering die de auteur ertoe aanzette om een (tijdens zijn leven ongepubliceerd gebleven) onafgewerkt giftig en respectloos pamflet te schrijven: 'Pauvre Belgique!'. De beschamende tekst werd nog nauwelijks bestudeerd en tentoongesteld. Het Museum van de Stad Brussel (Broodhuis) gaat de moedige uitdaging aan om het pamflet en de geschriften van Baudelaire uit diens Brusselse periode te verkennen om zo een andere geschiedenis van de stad te schetsen, met Baudelaire als gids. Het Brussel van de jaren 1860 door de ogen van de symbolistische dichter. Een periode waarin de Zenne nog door de stad stroomde, de mensen zich nog met zwarte zeep wasten, hondenkarren door de straten dokkerden en de eerste foto's het licht zagen!
> Van 7 september tot 11 maart 2018, Broodhuis

Art is Comic

Het stripverhaal neemt de zalen in van het MIMA, dat aan meerdere auteurs de mogelijkheid geeft om 'de negende kunst' in de schijnwerpers te plaatsen. Tussen POP ART en ART POP wordt de bezoeker uitgenodigd zijn eigen idee te vormen doorheen deze expo die de grenzen van het genre verlegt. De Belg Brecht Vandenbroucke, die popcultuur en klassieke schilderkunst mengt, is één van de topgasten van het evenement. De anderen zijn Jean Jullien, HuskMitNavn, Mon colonel & Spit, Brecht Evens en Joan Cornellà.
> Van 23 juni tot 31 december, MIMA

IN DE RAND

Static Movement: Jean-Pierre Maury & Dirk Verhaegen

Deze tentoonstelling reflecteert over de geometrische abstracte kunst in België sinds de jaren 1970 doorheen het werk van Jean-Pierre Maury (1948, Brussel) en Dirk Verhaegen (1950, Vilvoorde). Beide kunstenaars brengen een concrete, afgewogen en conceptuele kunst, in de lijn van de historische abstractie. Zonder naar het minimalisme of de kinetische kunst over te stappen, opteren zij voor een beeldtaal die het traditionele kader van het schilderij overschrijdt. In hun werk, waaraan zij een meditatieve functie toekennen, vertrekken ze vanuit het statische om vormen in beweging te brengen.
> Van 5 november tot 28 januari 2018, FeliXart Museum

KUNST OP KOMST

Christo & Jeanne-Claude: Urban Projects

Deze overzichtstentoonstelling over de stadsprojecten van Christo en Jeanne-Claude is de eerste sinds de jaren 1980. Aan de hand van een beperkte collectie van ongeveer 80 originele werken wil de expo een bepaald aantal al dan niet uitgevoerde stadsprojecten van het kunstenaarspaar onder de aandacht brengen: van de Wall of Oil Barrels, rue Visconti, Parijs uit 1962 tot The Gates, Central Park, New York uit 2005. Hun stadsprojecten werden gerealiseerd door gebouwen, monumenten en openbare gelegenheden met een hoge symbolische waarde tijdelijk aan te passen. De expo stelt een verzameling symbolische werken voor, van de eerste schematische schetsen tot de uiteindelijke ontwerpen, complexe collages die vaak in groot formaat zijn uitgevoerd.
> Van 25 oktober tot 25 februari 2018, ING Art Center

Pinguin 01: Sybren Vanoverberghe & Ilan Weiss

Pinguin is een nieuwe 'experimental photography space' in Brussel. Het is een onafhankelijk initiatief dat zich tot doel stelt om jonge, lokale fotografen te belichten van wie het werk zich in een overgangsfase bevindt tussen het experiment en het uiteindelijke resultaat. In de tentoonstellingsruimte kun je het resultaat van experimentele fotografie bewonderen. 'Pinguin 01', de openingstentoonstelling, confronteert de foto's van Sybren Vanoverberghe (1996, Kortrijk) met die van Ilan Weiss (1982, Mexico). Weiss werkt met foto's die fysiek gemanipuleerd worden tijdens het afdrukproces, Vanoverberghe met foto's die bewerkt worden tijdens het fotograferen zelf.
> Van 25 oktober tot 26 november, Pinguin

Ocania. Reizen in het onmetelijke

Oceanië, het continent dat zich eindeloos uitstrekt tussen een onmetelijke hemel en ocaan, roept in het collectieve geheugen nog steeds de grote ontdekkingsreizen en het onbekende op. Aan de hand van kaarten, scheepsmaquettes, archieven en de heropgebouwde walegang van het Mercatorschip worden de bezoekers uitgenodigd om de Grote Oceaan te doorkruisen in de sporen van de ontdekkingsreizigers van weleer. De expo evoceert de verschillende ontdekkingsreizen waarna ze de rijke collecties Oceanië van het Jubelparkmuseum, het Muziekinstrumentenmuseum en het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in de kijker zet. Meer dan 200 voorwerpen van Papoea, Nieuw-Caledonië, Micronesië, Fiji, Tahiti, de Markiezeneilanden, Nieuw-Zeeland, Hawaï of het Paaseiland getuigen van de rijkdom en originaliteit van de creaties van de bewoners van Oceanië.
> Van 26 oktober tot 29 april 2018, Jubelparkmuseum

Private Choices: 11 Brusselse hedendaagse kunstverzamelingen

De CENTRALE for Contemporary Art heeft zich door de jaren heen geprofileerd als ontdekker en verspreider van de Brusselse hedendaagse kunst vanuit een internationaal standpunt. De tentoonstelling 'Private Choices' belicht een belangrijk onderdeel van kunst: de hedendaagse kunstcollecties en hun kunstminnende eigenaars. Dit project zet 11 Brusselse kunstcollecties in de schijnwerpers met werk van Belgische en buitenlandse kunstenaars, van jong talent tot gevestigde waarde. De tentoonstelling belicht de eigenheid van elk van de kunstcollecties. Tot de deelnemende kunstverzamelaars behoren onder meer Walter Vanhaerents, Alain Servais en Yolande De Bontridder. Met werk van onder anderen Enrico Baj, Louise Bourgeois, Wim Delvoye, Marcel Duchamp, Andres Serrano, Joëlle Tuerlinckx en Cy Twombly.
> Van 9 november tot 27 mei 2018, CENTRALE for Contemporary Art

Wolfers

Juwelen, beelden, vazen, ontwerptekeningen, foto's, inventarissen ... de Koning Boudewijnstichting heeft een uitzonderlijke collectie meesterwerken kunnen aankopen van Philippe Wolfers (1858-1929), topontwerper van de art nouveau, en zijn zoon Marcel (1886-1976), beeldhouwer en lakkunstenaar. het grootste deel van de aankoop zal vanaf 29 november te bewonderen zijn in de 'winkel Wolfers' in het Jubelparkmuseum. Dit is het oorspronkelijke interieur van de winkel van Wolfers Frères, gelegen aan de Arenbergstraat in Brussel, die Victor Horta in 1909 ontwierp. Het geheel wordt in het museum heropgebouwd en herbestemd als decor voor de zopas verworven collectie Wolfers en andere belangrijke hoogtepunten uit de verzameling art nouveau en art deco van het museum.
> Vanaf 29 november tot 30 december 2018, Jubelparkmuseum

Johan Muyle

Het aura van deze uit Montignies-sur-Sambre afkomstige kunstenaar reikt ondertussen tot ver over de Belgische grens. Johan Muyle (1956) is geliefd in de hele wereld, waar hij zich op zijn beurt door laat inspireren. Als sculpteur, tekenaar en fotograaf verzamelt hij de meest uiteenlopende objecten om ze op zijn hoogst eigen manier te assembleren tot ludieke ensembles. Zijn reizen naar Afrika en India hebben zijn ludieke werk op een verregaande manier getekend.
> Van 7 december tot 28 januari 2018, Botanique

MEER TIPS!

Voor een overzicht van de musea en kunstencentra verwijzen we je graag naar onze museumpagina

Wie op de hoogte wil blijven van wat leeft in de wereld van de hedendaagse kunst, verkent ook onze pagina Galeries.